Prof. Dr. Hazım GÖKÇEN

Denge ve Denetim ( TV Programı ) Mevlana


Buzağı Kayıpları


Buzağı bir süt sığırcılığı işletmesinin geleceği aynı zamanda da kırmızı et üretiminin kaynağıdır. İşletmede sürdürülebilir bir süt üretimi sağlıklı ve yeterli buzağı üretiminden geçer. Buzağı olmazsa süt olmayacağı gibi ileride süt üretiminde kullanılacak düve ve ineklerin kaynağını buzağılar oluşturacaktır. Kaldı ki bugünkü koşullarda Türkiye’de üreticiler sütün ucuz olması nedeniyle sadece buzağıdan kar ettiklerini ileri sürmektedirler. Buzağı kayıplarının oluşması bir çok nedene bağlıdır. Bunlardan en önemlisi mevcut inek ve düvelerin buzağı verimlerinin düşük olmasıdır. Elde sağlam veriler bulunmasa da günümüzde buzağı veriminin %60 civarında olduğu düşünülmektedir. Türkiye’de mevcut 14 milyon sığırın yaklaşık 5.5 milyonunun boğa altı yani tohumlamaya ya da çiftleşmeye […]

Süt İneklerinde Stres Yönetimi


Stres insanlarda olduğu gibi hayvanlarda da çok büyük bir öneme sahiptir. Hayvanlar strese insanlardan daha fazla duyarlıdırlar. Stres sırasında salgılanan stres hormonları düz kasları gevşeterek vücutta rahatlık sağlayan mutluluk hormonunu baskılayıp çeşitli organlarda önemli işlev bozukluklarına neden olurlar. Stres doğrudan beyini etkileyerek bu organdan salgılanan hormonların mekanizmasını bozar ve bunun sonucunda cinsel hormonlarda da aksaklıklar ortaya çıkarak kızgınlık gösterme ve döl tutmada sorunlar meydana gelir. Böylesine önemli olan stres olgusu özellikle süt sığırlarında süt ve yavru kayıplarına ve işletme ekonomisinde zararlara neden olur. Süt sığırlarında strese yol açan faktörleri nakliye, doğum, ahır konforunun yetersizliği, yemin bozuk olması, yem, bakıcı ve […]

Kamu Hayvan Sağlığı Örgütlenmesi


Türkiye coğrafi konumu nedeniyle salgın hayvan hastalıklarının girişine elverişli bir ülkedir. Çünkü Türkiye, doğusunda ve güneyinde yer alan İran, Irak ve Suriye gibi ülkelerle uzun bir kara sınırına sahiptir. Bu sınır hattı yıllar boyunca anılan bu komşu ülkelerle Türkiye arasında insan ve hayvan kaçakçılığına geçit vermiştir. Geçmişte Türkiye’den komşu ülkelere yapılan hayvan kaçakçılığı günümüzde tersine dönmüş ve komşu ülkelerden Türkiye’ye doğru yapılmaya başlanmıştır. Hele son yıllarda terör olayları ve Suriye’deki iç savaş nedeniyle kaçak hayvan girişleri büyük bir artış göstermiştir. Bugün komşularımızla aramızdaki sınır güvenliği neredeyse yok denecek kadar azdır. Uzun yıllar boyunca doğu ve güney sınırlarımızda bulunan komşu ülkelerden […]

Veteriner Halk Sağlığı


Her ne kadar Veteriner Hekimliğin temel işlevi hayvan sağlığını korumak olarak bilinse de insan sağlığını korumak işlevi de en az onun kadar önemlidir. Çünkü hayvanlardan insanlara zoonoz adı verilen çok sayıda hastalık bulaşmaktadır. Dünyada insanlarda hastalık yapan 1709 etkenden 832 si yani %48 i ya doğrudan hayvanlardan ya da hayvansal ürünlerden geçmektedir. Son on yıl içerisinde insanlarda ortaya çıkan hastalıkların %80 i hayvansal kökenlidir. Bunlar arasında kuş gribi, domuz gribi, kırım-kongo kanamalı ateşi, sığırların süngerimsi beyin bozukluğu, ebola, akut solunum yolları enfeksiyonu gibi hastalıklar sayılabilir. Sağlık Bakanlığının tehlikeli görüp ihbarını mecburi kıldığı 50 hastalıktan 26 sı hayvanlardan bulaşmaktadır. Dünyada bioterörizm […]

Hayvancılıkta Koruyucu Hekimlik


Koruyucu hayvan sağlığı olgusu sürü yönetimi ilkelerinin temelini oluşturur. Günümüzde insan sağlığında olduğu gibi hayvan sağlığında da tedavi edici hekimlikten ziyade koruyucu hekimlik ön plana çıkmış bulunmaktadır. Çünkü bir hayvana hasta olduktan sonra yapılacak tedavi ve harcanacak ilaç masrafları çok yüksek meblağlara ulaşmaktadır. Bir de insandan farklı olarak hasta hayvanın tedavi edilememesi durumunda kesilmesi söz konusudur ki bu durum hayvanın damızlık değerinin çok altında bir fiyata kasaba satılması sonucunu doğurur. O nedenle hayvanların önceden alınacak kimi basit ve uygulanabilir koruyucu önlemlerle hastalandırılmamaları işletmenin karlılığı açısından da çok büyük bir önem taşır. Süt sığırlarında belli dönemlerde alınacak besleme, bakım ve aşılama […]

Dünya Veteriner Hekimleri Günü ve Düşündürdükleri


Öncelikle şunu belirteyim ki, yazdıklarımı okuyunca özellikle genç meslektaşlarım sakın benim meslek sevgimden ve duyarlılığımdan şüphe etmesinler. Öğrenciliğimden beri yani 51 yıldır mensubu olduğum mesleğimle ve meslektaşlarımla her zaman gurur duydum ve düşüncelerimi bugüne kadar dergilerde, gazetelerde ve internet gruplarında yazdığım 400 ün üzerindeki mesleki yazıda da dile getirdim. Bu yazılarımda mesleğimizin yararına olacak öneriler kadar öz eleştiri kültürünü de yerleştirmeye çalıştım. Yazımın bu bağlamda değerlendirilmesini meslektaşlarımdan özellikle rica ederim. Biliyorsunuz her yılın Nisan ayının son Cumartesi günü Dünya Veteriner Hekimleri Günü olarak kutlanmaktadır. Bu yıl da 30 Nisan Cumartesi günü tüm Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de bu anlamlı gün […]

Neden Sun’i Tohumlama?


Dünyanın en eski biyoteknolojisi olarak kabul edilen suni tohumlama çiftlik hayvanlarında ancak 20.Yüzyılın başında uygulamaya konulabilmiştir. Türkiye, suni tohumlamayı Dünyada ikinci olarak başlatmış ancak halk elindeki çiftlik hayvanlarında yaygın olarak uygulanması çeşitli nedenlerden dolayı 1950 yılından sonra olmuştur. O yıldan günümüze kadar sığırlarda aralıksız olarak uygulanan suni tohumlamadan gerek sayı gerekse döl verimi açısından yeterli sonuçlar alındığını maalesef söyleyemiyoruz. Geçtiğimiz yıl Türkiye’de tohumlanan inek ya da düve sayısı yaklaşık iki buçuk milyon olmuştur. Bu sayı boğa altı dediğimiz tohumlanabilir inek ya da düve sayısının yaklaşık %40’ını oluşturmaktadır ki bu oran A.B.D ve Avrupa Birliğinin hayvancılığı gelişmiş ülkeleri ile kıyaslandığında son […]

Hayvan Refahı


H A Y V A N R E F A H I İnsanlar evde rahatları yerinde olduğunda nasıl mutluluk içinde yaşarlarsa hayvanlar da barınaklarında konfor içinde olduklarında aynı mutluluğu tadarlar. Ancak hayvanların insanlardan farkı verim vermeleridir. Hayvanların ancak rahat bir ortamda stressiz yaşam sürdüklerinde verimleri artar. Çünkü her tür hayvan verimi hormonlar tarafından yönlendirilir, hormonların da oluştuğu organ genellikle beyindir. Onun için huzur içinde rahat bir yaşam süren hayvanlarda beyinin hormon salgılama işlevi daha düzgün olacağından verimlerde de artış gözlenir. Bu nedenle hayvan refahı ya da konforu hayvan yetiştiriciliğinde çok büyük bir önem taşır. Hayvanların özellikle de süt ineklerinin en […]

Hayvancılıkta Kayıt Tutmanın Önemi


Türkiye’de hayvancılığın önde gelen sorunlarından biri eğitimsizlik diğeri de kayıt tutmamaktır. Aslına bu iki sorun arasında çok sıkı bir bağ mevcuttur. Eğitimsiz yetiştiriciler genelde kayıt ta tutmamaktadır. Oysaki, kayıt tutmak hangi ölçekte olursa olsun bir hayvancılık işletmesinde verimliliği ve karlılığı artıran en önemli unsurdur. Ülkemizde çoğunlukla geleneksel olarak yapılan aile içi tüketime dönük hayvancılık yıllardır sürdürülen tüm çaba ve desteklere karşın bilimsel ya da pazara dönük üretim yapan modern hayvancılığa bir türlü evrilememiştir. Nitekim, günümüzde Türkiye’deki Tarım İşletmeleri’nin yaklaşık % 3 ünde sadece hayvancılık yapılmakta, hayvancılık yapılan işletmelerde de ölçek büyüklüğü ortalama 5-10 civarında bulunmaktadır. Bu ölçekteki bir hayvancılık işletmesinin […]
css.php