Avarlar Orta Asya Bozkırlarından köken alan, bir dönem sınırları Macaristan ve Romanya Ovalarına kadar uzanan bir topluluktur. Avarların Asya’nın Doğusunda yer alan Cücen’ler ya da Juan-Juan’larla aynı kavim olduğu tarihçiler tarafından bildirilmektedir. Altay Dağlarının Güneyinde yaşayan Aşina boyu Avar’lara bağlı(tabi) olarak yaşayan ve Göktürk’lerin atası olan bir Türk halkı idi. Aşina Boyu ustası oldukları demir işçiliği ile Altay dağlarında bol bulunan demir cevherini işleyip savaş aletleri yapıyor ve Juan-Juan’lara değişik mallar karşılığında satıyorlardı. Aşina boyunun beyi Juan-Juan’ların kralı Anaguyi’e elçiler göndererek kızı ile evlenmek istediğin bildirdi. Bu isteğe çok kızan Anaguyi “Sen de kim oluyorsun. Sizler bana hizmet eden demir işçilerisiniz” diyerek isteği reddetti ve elçileri öldürttü. Bunun üzerine Aşina Boyu yine Juan-Juan’lara bağlı olarak yaşayan Töleslerle birleşip bu hanedanı ortadan kaldırdı. Anaguyi kederinden intihar ederek hayatına son verdi. Bunun üzerine başsız kalan Juan-Juan’lar Batıya doğru göç etmeye başladılar ve Kafkasya’ya kadar ulaştılar. 6.Yüzyılda Bayan Kağan önderliğinde 200 yıl hüküm sürecek Avar Kağanlığını kurdular ve Alan’larla komşu oldular. Bu sırada batıda Doğu Roma(Bizans) ve güneyde Sasani Devletleri yer almaktaydı. Alanların hükümdarı Bayan Kağan’a öneride bulunarak Bizans ile dost olmalarını ve elçi göndermelerini istedi. MS 558 yılında Bizans’a giden elçiler imparatorla görüşüp dostluk anlaşması imzaladılar. Bu arada Bumin Kağan’ın önderliğinde Aşina Boyu tarafından kurulan Birinci Göktürk Devleti Avarların peşini bırakmıyordu. Avarlar göç ettikleri Karadeniz’in kuzeyinde Germen ve Slav kökenli olan Sabiler, Kurtigurlar ve Utikurlarla birleşerek daha da güçlendiler, Romanya’nın Karpatlar bölgesine ve Macaristan ovalarında yerleştiler. 626 yılında Balkanlardan inerek Bizans’ı kuşattılarsa da surları aşamadıkları için başarılı olamadılar.

Avarların atlı savaşçılık (süvari), hayvancılık(at,koyun,sığır), madencilik (demir işçiliği) ve zanaat gibi alanlarda ustalıklar vardı. Ekonomiler daha çok hayvancılık, ziraat, zanaat ve tarıma dayanıyordu.

Avarlar Orta Asya kültürünün Avrupa’ya taşınmasında çok önemli rol üstlenmişlerdir. Karpatlar ve Macaristan ovalarında içinde silahlar, koşum takımları ve takılar bulunan çok sayıda Kurgan bulunmaktadır.

İstanbul kuşatmasının başarısızlığı, iç mücadeleler, çevredeki Slav ve Frankların güç kazanması Avar Kağanlığının zayıflamasına yol açtı. Frank kralı Şarlman’ın 8.Yüzyılda Avar Kağanlığına saldırması bu zayıflamayı hızlandırdı.9.Yüzyılın başlarında Avar Kağanlığı büyük ölçüde ortadan kalktı. Avar topluluklarının bir bölümü zamanla çevredeki halklar arasında asimile oldu. Bununla birlikte Avarların Avrupa siyasi, askeri ve kültürel yaşamında bıraktığı izler uzun süre devam etti.