Prof. Dr. Hazım GÖKÇEN

Türkiye Hayvancılığında Yaşanan En Kötü Yıl, 2018


2018 yılı Türkiye hayvancılığında bugüne kadar yaşanan en kötü bir yıl olmuştur. Elli yıllık meslek hayatımda hayvancılığın çok badireler atlattığına rastladım ama ne yazık ki böylesini hiç görmedim. Örneğin bu elli yıllık süreçte 2018’de olduğu kadar kırmızı et ve canlı hayvan ithal edildiğine hiç tanık olmadım. Yetiştiricinin besi hayvanını kestirmek için devletin kombinalarından iki üç ay sonraya randevu aldığına hiç rastlamadım. Bir litre süt parasına bir kilodan az fabrika yemi alınacağını söyleseler inanmazdım. Geçmişte de sağmal inekler kasaba gitmişti ama bugünkü kadar kaliteli ineğin kesildiği hiç olmamıştı. Kısacası hayvan yetiştiricisinin bu kadar çaresiz kaldığını ilk kez 2018 yılında gördüm. 2018 […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 7- Kayıt Tutma


Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 7- Kayıt Tutma Kayıt tutmak sadece yetiştiricinin hayvanları hakkında bilgi sahibi olmasını sağlamakla kalmaz aynı zamanda işletmenin önünü görmesine de yardımcı olur. Hayvanlarının verimliliğinin ve karlılığının gittikçe düştüğünü bilmeyen bir yetiştirici işletmenin geleceği hakkında isabetli kararlar veremez. Yetiştiriciler işletme ölçeğinin büyüklüğüne göre ya bir ajanda da, ya kartlarda ya da bilgisayarda kayıt tutabilirler. Son yıllardaki teknolojik gelişmeler kayıt tutmada bilgisayar kullanım oranını bir hayli artırmıştır. Önemli olan kayıtların doğru ve düzenli olarak tutulmasıdır. Ayrıca hayvanların mutlaka numaralı olması gerekir. Çünkü kayıtların özellikle devletin ulusal kayıt sistemine düzenli olarak aktarılması yasal bir zorunluluktur. Bir süt sığırcılığı […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 6- Döl Tutmama, Meme İltihabı, Ayak-Tırnak Bozuklukları


Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 6- Döl Tutmama, Meme İltihabı ve Ayak-Tırnak Bozuklukları. İneklerde buzağı, süt ve et verimlerini azaltarak işletmenin sürekliliğini bozan ve karlılığını düşüren hastalıkların başında döl tutmama (infertilite), meme iltihabı (mastitis) ve ayak-tırnak bozuklukları (laminitis) gelir. Bu hastalıkların ortak nedeni olarak barınak konforunun yetersizliğini ve beslenme bozukluğunu sayabiliriz. Bu nedenlere her hastalık incelenirken değinilecektir. Şimdi bu hastalıkları teker teker ele almak istiyorum. Döl verimi hayvanların en önemli verimidir. Et, süt gibi öteki önemli verimler ancak döl veriminin varlığı ile sağlanabilir. Döl verimi yetersiz yani döl tutmayan bir inek buzağı dolayısıyla da et ve süt veremez. Dişi buzağı […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 5- Koruyucu Hekimlik ve Biyogüvenlik Uygulamaları


Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 5- Koruyucu Hekimlik ve Biyogüvenlik Uygulamaları Sadece süt sığırlarında değil tüm hayvanlarda koruyucu aşılama çok önemlidir. Çünkü Türkiye’deki hayvanlarda bulaşıcı hastalıklara neden olan çok sayıda mikrop mevcuttur. Hastalıkların önlenmesinde koruyucu hekimlik uygulamaları adını verdiğimiz aşılamalar bu mikropları henüz hastalık oluşmadan önler. Yoksa hayvanlar hasta olduktan sonra hem verimleri düşer ve ölme riskleri artar hem de hastalıkların tedavisinde kullanılacak ilaçlar işletme giderlerini önemli ölçüde artırarak karlılığı azaltırlar. Koruyucu aşılamalar sayesinde işletmede verimlerin sürdürülebilirliği sağlanmış olur. Süt sığırı yetiştiricilerinin önemli bir bölümü koruyucu aşılamaları sırf etrafta hastalık yok diye ihmal etmektedir. Oysa Türkiye’de hayvan hareketlerinin yoğunluğu ve […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 4. Buzağıların Bakımı ve Beslenmesi


SÜT SIĞIRI İŞLETMESİ KURACAKLARA ÖNERİLER. 4- BUZAĞILARIN BAKIMI VE BESLENMESİ Buzağı ister dişi isterse erkek olsun bir süt sığırcılığı işletmesinin geleceğinin teminatıdır. Dişi buzağılar ileride düve ve inek olarak işletmenin süt veriminin sürekliliğini sağlayacak, erkek buzağıların ise belli bir çağa ulaşınca satılmaları sonucu işletme gelir elde etmiş olacaktır. Türkiye’de ne yazıktır ki buzağı ölüm oranları çok yüksektir. Buzağı ölümlerinin yüksekliği aynı zamanda Türkiye’deki kırmızı et açığının da önemli bir nedenidir. Oysa alınacak basit önlemlerle buzağı ölümleri en aza indirilebilir ve bu sayede belki de Türkiye’nin besilik dana ve et ithalatı da sona erdirilebilir. Bu yazıda buzağıların bakımı ve beslenmesi konusuna […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 3- Düvelerde Gebelik ve Doğum


Yazının önceki bölümlerinde, işletmesini kuran, barınağını inşa eden, düvesini satın alan, kaba yemini temin edip depolayan bir süt sığırı yetiştiricisinin yapması gereken temel işlerden bahsetmiştik. Bu yazıda ise düvelerin cinsel olgunluğa gelmesi, tohumlanması, gebe bıraktırılması ve doğurması ile ilgili konulara değinilecektir. Düvelerin cinsel olgunluğa erişmesi yaştan çok vücut ağırlığı ile ilgilidir. Düveler ortalama 250-300 kilogram canlı ağırlığa ulaştıklarında cinsel olgunluğa erişirler ve kızgınlık göstermeye başlarlar. Köy sürüleri içinde boğa ile birlikte bulunan düvelerden kızgınlığa gelmiş fakat henüz sıfat ya da gebe kalma çağına ulaşmamış olanlar doğal çiftleşme yolu ile gebe kalacakları için istenmeyen sonuçlar ortaya çıkabilir. Üreme organları henüz yeterince […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 2- Yem Temini, Düvelerin Bakımı ve Beslenmesi


Süt Sığırı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 2- Yem Temini, Düvelerin Bakımı ve Beslenmesi Yeni kurulan bir süt sığırcılığı işletmesinin öncelikli ihtiyaçlarından biri de yemdir. Hayvanlar barınağa girmeden önce özellikle kaba yem ya işletmenin kendi olanakları ile yetiştirilerek ya da satın alınarak depolanmalıdır. Yemin, bir süt sığırcılığı işletmesinin toplam giderleri içerisinde yaklaşık %60-70’lik bir paya sahip olduğu için karlılık açısından önemi büyüktür. Yem denildiği zaman akla kaba ve kesif yem gelir. Kaba yem genellikle tarlada yetiştirilen tahıllar, yonca, silajlık mısır, tritikale, yemlik bezelye, fiğ, raygras gibi bitkilerden oluşur. Kesif yem ise tarlada yetişen arpa, mısır, soya gibi bitkilerle endüstri artığı küspe, posa […]

Hayvancılıkta Çözümü Zor Sorunlar


Türkiye’de hayvancılığın geçmişine bakıldığında kimi sorunların özellikle son otuz yılda giderek kötüleştiğini ve hatta günümüzde çözümlenemez bir hale geldiğini görmekteyiz. Bunda, anılan süreçte Türkiye’de uygulanan neoliberal politikaların rolü büyüktür. 12 Eylül askeri darbesinin ardından yürürlüğe konulan bu politikaların sonucunda Et ve Balık Kurumu, Süt Endüstrisi Kurumu gibi birçok kamu iktisadi kuruluşu kapatılmış, arsalarına AVM’ler ve TOKİ binaları yapılmıştır. Tarım Bakanlığının adı ve yapısı sürekli değiştirilerek sektörel ayrım ortadan kaldırılmış, Veteriner İşleri Genel Müdürlüğü, Zirai Mücadele Genel Müdürlüğü gibi o güne kadar çok başarılı hizmetlerde bulunan kurumlar bir bir yok edilerek yerlerine taşra ile doğrudan bağları bulunmayan, işlevsiz, karma kurumlar oluşturulmuştur. […]

Türkiye Hayvancılığında Örgütlenme Sorunu


Türkiye hayvancılığı, 2010 yılından itibaren büyük bir ithalat sarmalına sokulmuştur. Bu duruma 2007-2008 yıllarında yaşanan kuraklık neden olmuştur. Kuraklık yüzünden kaba yem üretimi azalmış, çiğ süt maliyetleri artmış, bu durum karşısında yetiştiriciler sağmal ineklerini bile kestirmek zorunda kalmışlardır. İnekler kesilince doğan buzağı sayısı azalmış, Türkiye’de bir kırmızı et açığı ve pahalılığı sorunu ortaya çıkmıştır. Bu durumda kamu idaresi oluşan bu et açığını gidermek amacıyla lob ve karkas et ithalatına başvurmuştur. Sonraki yıllarda ithalat giderek artmış ve çeşitlenmiştir. Artık kırmızı et yanında damızlık düve, besilik ve kasaplık sığır ithalatı da başlamıştır. Türkiye 2010-2018 yılları arasında yaklaşık 5 milyar liralık canlı hayvan […]

Süt Sığırcılığı İşletmesi Kuracaklara Öneriler. 1- Barınak Kurulumu ve Hayvan Alımı


Son on yıl içerisinde devlet ve Avrupa Birliği kanalıyla yetiştiricilere sağlanan teşvik, destek, hibe, sıfır faizli kredi, damızlık hayvan gibi olanaklar yaşamında hiç hayvancılık yapmamış kişilerin bile iştahlarını kabarttı ve bu alana girmelerine neden oldu. Belli bir öz sermayesi bulunan doktor, mühendis, avukat gibi meslek mensupları hem bu sermayelerini değerlendirmek hem de verilen bu desteklerden yararlanmak amacıyla orta ve büyük ölçekli süt ve besi sığırcılığı işletmeleri kurdular. Ancak, çoğunun evdeki hesabı çarşıya uymadı ve gerek iş bilmezlikten gerek kimi hibe programlarının dayattığı barınak projelerinin pahalılığından gerekse kaba yem üretilecek tarım arazisinin bulunmayışından dolayı hayalleri suya düştü ve başarılı olamadılar. Böylece […]
css.php